Нәзір Төреқұловтың өзбек әдебиетшілерімен байланысы. Творческая связь Назира Торекулова с узбекскими литераторами. (Eurasian Journal of Philology Science and Education, 2015)
Өткен ғасырдың 20-жылдарының басында Нәзір Төреқұловтыңшығармашылық жігерінің арқасында өзбек баспасөзі ілгері қарайсерпінді де сапалы қадам жасағанын айрықша атап өту қажет. Байыптыкөзқарасы, терең білімдарлығы мен үлкен ұйымдастырушылыққабілеті Нәзірдің алдынан кең өріс ашты. Соның жарқын дәлелі, 1919 жылдың қазан айында өлкелік комитет жанындағы Мұсылман бюросыаударма мен оны редакциялау сапасын бақылайтын редакциялықалқа құрылып, оның төрағалығына Н.Төреқұлов тағайындалды.Қасиетті Түркістан қаласында өткен ғасырдың жиырмасыншыжылдарындағы қазақ қайраткерлерінің ірі тұлғаларының бірі – НәзірТөреқұловқа арналған музей және оның атында көше бар. Міне, бұл бүгінгі ұрпақтың ұлттық мүддеге қызмет етудің ұлы тарихи үлгісінкөрсеткен аса көрнекті тарихи қайраткерге деген шексіз сүйіспеншілігімен құрметі болып табылады. Нәзір жөніндегі, әсіресе оның Сауд Арабиясындағы дипломатиялық қызметі тұрғысындағы еңбектеріерекше ілтипатпен айтуға әбден лайық. Н.Төреқұловтың 20-жылдардығы өзбек баспасөзіндегі журналистік және публицистікқызметі күні бүгінге дейін кең көлемде зерттелген жоқ. Оның «Иштирокиюн » (1918-1920), «Қизил байрақ» (1921-1920), «Туркистон»(1923-1924) сынды өзбек газеттері мен «Шарқ» (1919), «Инқилоб» (1922-1924) сияқты журналдарда жарық көрген өзекті саяси ақалалары, әңгімелері, әлем әдебиетінен жасаған аудармаларыболашақ зерттеушілерден айрықша назар аударуды қажет етеді.Сондай-ақ осынау іскер ұйымдастырушының жергілікті өзбек тіліндегігазет-журналдарды жаппай шығаруға ықпалы да түбегейлі зерттеугесұранып тұр. Бұл материалда Нәзірдің жиырмасыншы жылдардағыөзбек әдебиетшілерімен байланысы және өзбек баспасөзін ұйымдастырудағы қабілет-қарымы жөнінде сөз болады. В начале 20-х годов прошлого столетия творческая деятельность Назира Торекулова оказала огромное влияние на развитие узбекскойпрессы и издательского дела, которое получило огромный резонансдля повышения качества своей работы. Рассудительный взгляд,глубокие знания и организаторские способности Назира Торекуловаоткрыли большие возможности для дальнейшего развития печатногодела. Ярким доказательством вышесказанного является то, что в октябре 1919 года на базе Мусульманского бюро при краевом комитетебыла создана редакционная коллегия по контролю качества переводов и редактирования, председателем которого был назначенНазир Торекулов. В честь Н. Торекулова в святом городе Туркестанеимеется музей Назира Торекулова, его именем названа улица. Н. Торекулов, несомненно, является одним из крупных казахских деятелей двадцатых годов прошлого столетия. Такой подход к наследию прошлого является свидетельством служения подрастающего поколения своей родине, национальным ценностям,огромной любви и уважения к творчеству великого казахскогопросветителя. Особого изучения заслуживают годы дипломатическойдеятельности Назира Торекулова в Саудовской Аравии. На сегодняшний день не получила своего должного изученияжурналистская и публицистическая деятельность Назира Торекуловав узбекской прессе в двадцатые годы прошлого столетия. Кроме того,необходимо обратить особое внимание также на политические статьи, рассказы, переводные произведения из мировой литературы, актуальные социальные статьи Назира Торекулова, опубликованныена страницах таких газет и журналов, как «Иштирокиюн» (1918-1920), «Қизил байрақ» (1921-1920), «Туркистон » (1923-1924), «Шарқ» (1919), «Инқилоб » (1922-1924) и другие. Нельзя обойти сторонойи вопросы активного участия Н. Торекулова в деле широкой публикации местных газет и журналов на узбекском языке. В даннойстатье автор уделяет особое внимание вопросу сотрудничестваН. Торекулова с узбекскими литераторами, а также вопросу формирования и становления узбекской прессы, издательскогодела и печати.