Коммуникативті стратегиялар мен коммуникативті тактикалардың құрылымдары. Составляющие коммуникативной стратегии и коммуникативной тактики.

A. K. Zhukenova

Авторы

A. K. Zhukenova Ш. Уәлиханов атындағы Көкшетау мемлекеттік университеті

Ключевые слова:

тілдік әрекет, коммуникативтік стратегия, коммуникативтік тактика, коммуникативтік мақсат, тілдік өзара әсер ету, речевая деятельность, коммуникативная стратегия, коммуникативная тактика, коммуникативная цель, речевое воздействие,

Аннотация

Мақалада коммуникативті стратегия мен коммуникативті тактиканың құрамы қарастырылады. Стартегиялық және тактикалық міндеттерді шешу үшін ауызекі сөйлеу стратегиясына сараптама жасалған. Коммуникативтік стратегия негізіне коммуниканттардың құрылғылары, қажеттіліктері мен уәждері жатады. Коммуникативті стратегия дегеніміз сөйлеушінің алдын ала жоспарлаған және коммуникативті мақсатқа жетуге бағытталған коммуникативті актідегі тәсілдері болып табылады. Коммуникативті тактика шынайы тілдік қарым- қатынас үрдісінде практикалық тәсілдер жиынтығы ретінде қарастырылады, ол коммуникативтіниет жиынтықтармен сәйкес келеді. Сонымен, мақсат тілдік стратегиямен, ал ниет-тактикамен анықталады. Тілдік стратегиялар қиын жағдаяттар мен әлеуметтік мәнмәтін аясында жүзеге асырылады. Әртүрлі тактиканың тәуелділік деңгейі коммуникативті жағдаятты білуімен анықталады. Жоспарлау кезеңінде тілдік тактика мен коммуникативті тәсілдерін таңдаумен анықталатын параметрлері ерекшеленді. Коммуникативті стратегиялардың классификациялары берілген тілдік тактикаларды сипаттауға қажетті факторлармен анықталды. В статье рассматриваются составляющие коммуникативной стратегии и коммуникативной тактики. Сделан анализ речевых стратегий для решения стратегических и тактических задач. В основе коммуникативных стратегий лежат мотивы, потребности и установки коммуникантов. Под коммуникативной стратегией понимается совокупность реализуемых в коммуникативном акте ходов, запланированных говорящим заранее и направленных на достижение коммуникативной цели. Коммуникативная тактика рассматривается в качестве совокупности практических ходов в реальном процессе речевого взаимодействия, она соотносится с набором коммуникативных намерений. Таким образом, цель определяется речевой стратегией, а намерение – тактикой. Речевые стратегии реализуются в рамках сложных ситуаций и социальных контекстов. Степень зависимости различных тактик определяется знанием коммуникативной ситуации. Выделены параметры, определяющие выбор речевой тактики и коммуникативных ходов на этапе планирования. Дана классификация коммуникативных стратегий. Определены факторы, необходимые при описании речевых тактик.